Luyken

fotode in 1649 geboren luyken groeit op in mokum. hij groeit op in een libertijns nest. tot zijn 26e zal hij als een onbekommerde vrijbuiter het leven verkennen. hij blijkt ook nog eens prima te kunnen tekenen. daarnaast is hij een verdienstelijk dichter. een levensgenieter ontpopt zich, wat in die tijd inhield (een taveerneloper, een bezoeker van kolf- en kegelbanen, ook van petits maisons, ook van gemakkelijke vrouwtjes en van gezelschappen en van gezelschappen die zeker niet in zijn ouderlijk huis zouden zijn geduld. aldus theun de vries in zijn vox humana).

Na drie jaar huwelijk komt de kentering. De levensvraag doemt op: wat is de zin van dit al? Hij realiseert zich dat hij, zijn vrouw en zelfs zijn kinderen (waar er na zijn dood maar een van over blijft) zullen verouderen en uiteindelijk de confrontatie met magere Hein moeten aangaan.

En dan …springt hij in het diepe, of zoals de Vries zegt: Hij noemt het God, de grote zwijgende kracht, die hem heeft gegrepen en hem zwevende houdt boven de steilte. Niet de calvinistische staatskerk, maar de ondogmatische oerchristelijke mennistenvrome doctor Galenus Abramsz en de in Amsterdam wonende duitse advocaat Gightel, die het goed doet bij mystici en reformateurs bieden heil aan Luykens’ ziel. God neemt de rol in van de deernes uit de liefdesgedichten (O God! mijn schoonste Lief! dat ik u eenmaal zag!) Zijn vrouw overlijdt en met zijn zoon Caspar runt hij zijn etszaken. Van Amsterdam vertrekt Luyken naar Haarlem en vervolgens naar Schellinkhout om niet te veel aan de stoffelijke geneugten des levens te hoeven blootstaan. Totdat hij in 1712 op 63-jarige leeftijd overlijdt, nadat hij afstand heeft gedaan van de aarde, de schoonheid en hun tegenstellingen, tot er niets meer rest dan het enkelvoudige loutere wezen dat zich zonder moeite kan overgeven aan de oneindigheid!

De schoonheid van een zorgeloze dood.

Haarlem, 13 december, De Internethumam

Advertisements
This entry was posted in oud-vkblog-2008-12. Bookmark the permalink.

3 Responses to Luyken

  1. christinA (bekend IP) says:

    Soms vraag ik mij af waar die fascinatie bij jou vandaan komt.
    Het ene bestaat niet en het andere deert niet.

  2. peter louter says:

    De beschreven levensloop was in dat tijdsgewricht niet ongebruikelijk. Zie on der meer het pas verschenen boek ‘Gevaarlijke kennis’ over Swammerdam en vele anderen die worstelden met het opkomende gedachtegoed van Descartes en religie. De keuze viel nogal al eens uit ten gunste van religie en een religieus leven.
    Het geloof in de hemel moet sterk geweest zijn in die tijdReactie is geredigeerd

  3. IH says:

    Beste Peter,
    De verbondenheid tussen lichaam en geest. Het heeft de mens in de 17e eeuw, net als de mens nu, bijzonder bezig gehouden.
    Verzacht religie dan niet de pijn die men ervaart als men constateert sterfelijk te zijn? Gevoelens als verdriet, vreugde en teleurstelling beroeren beide entiteiten. Religie biedt niet enkel troost aan de geest, maar dempt in zekere zin ook de lichamelijke smart. Nadat men in intellectuele kring uiteindelijk God had ontmanteld, moest de resterende mens zich behelpen met het Vertrouwen. Er is tegenwoordig slechts weinig nodig om een mens uit zijn evenwicht te brengen.
    ‘Het is dan ook niet altijd zo dat we ons tevredener voelen naarmate we vrolijker zijn; integendeel, grote vreugden zijn meestal gedempt en ernstig, gelachen wordt er alleen als de vreugde matig en vluchtig is.’ (Descartes).

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s