Democratie II

foto[l]persona…schootblog.

het denken over democratie heeft in nederland afgelopen week een zeer onverwachte wending genomen na de presentatie van het rapport van de onafhankelijke onderzoekscommissie naar de schipholbrand o.l.v. mr. pieter van vollenhoven. de minister die zich een week ervoor nog in de nesten had gewerkt met zijn uitspraken over sharia en democratie zag deze week het luik onder zijn voeten geopend, zijn hoofd hing reeds in de strop.
Waar gaat democratie nu eigenlijk over? Wat willen we ermee en -interessanter nog- wat kunnen we ermee? Vinden we het belangrijk dat iedere stem aan bod komt of vinden we de stem van de meerderheid voldoende? En wat als er geen meerderheid gevormd kan worden, telt dan de stem van de sterkste? Wie ooit een debat heeft gevolgd weet dat er meestal enkele meningen worden verwoord die om een onbekende oorzaak niet met elkaar corresponderen. Op cruciale punten lijken mensen het met elkaar oneens te zijn. Standpunten worden gescherpt aan andere standpunten, al gedurende het debat worden forten verstevigd of geslecht. In sommige gevallen eindigt een debat met toegstoken handen, in andere gevallen blijkt men het in de woordenwisseling over verschillende onderwerpen te hebben gehad, men heeft langs elkaar gepraat en komt daar na verloop van tijd achter. In een groot aantal gevallen zullen de kemphanen elkaar telkens met andere woorden gaan tegenspreken en zichzelf -en hun omstanders- bevestigen in elkanders oppositie.

“En die omstanders dan, hebben zij dan geen eigen mening?” zult u zich afvragen. Jazeker, maar zij zien geen noodzaak (of zijn niet in staat) om deze in dit forum als afwijkend van een van de gepresenteerde standpunten te presenteren. Het kan zijn dat zij zich prima kunnen vinden in het gezegde, het kan evenwel zijn dat zij geen van de debatterenden steunen in hun terplekke geopenbaarde visie, maar zich toch schromen om dit aldaar wereldkundig te maken. Wat daar dan weer achter zit laat zich raden. De Duitse politicologe en communicatiewetenschapper Elisabeth Noelle-Neumann heeft daar een uiterst leesbaar werk over geschreven, genaamd de Zwijgspiraal. Het voert te ver om daar nu over uit te wijden. Dat zwijgen niet automatisch op instemming duidt is bij velen wel bekend.

En dan hebben we het enkel over een debat. In het debat openbaren zich de mechanismen die zich ook voordoen in de dagelijkse politiekvoering, of beter: in de praktijk van de volksvertegenwoordiging. Zoals een debat meestal een winnaar en een verliezer kent, kennen we die ook in het democratisch systeem, aldus redenerend is democratie een spel. De visie die ter plekke de meeste steun verdient kan terechtkomen in beleid en -als dit tenslotte wordt goedgekeurd door het bestuur- daadwerkelijk ten uitvoer worden gebracht, de visie van de opposant ten spijt. Daar is dan overigens wel een heel proces van toetsing en advisering aan vooraf gegaan en controle achteraf is nog mogelijk als de rechterlijke macht wordt ingeschakeld. Ook deze processen maken deel uit van onze democratie. 

(wordt vervolgd)

Advertisements
This entry was posted in oud-vkblog-2006-09. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s